مهریه اندل استطاعت یعنی چی

مهریه اندل استطاعت (عندالاستطاعه) یعنی مهریه ای که پرداختش بستگی به این دارد که آقا توانایی مالی برای پرداخت آن را داشته باشد. به زبان ساده تر، زن زمانی می تواند این مهریه را از شوهرش مطالبه کند که ثابت شود مرد پول و دارایی لازم برای پرداخت را دارد و توانایی مالی او احراز شود. اگر مرد توان مالی نداشته باشد، زن نمی تواند او را به پرداخت مهریه وادار کند یا مثلاً او را به زندان بیندازد، مگر اینکه ثابت شود مرد با وجود استطاعت، از پرداخت عمداً خودداری می کند.

بحث مهریه همیشه یکی از مهم ترین و در عین حال پیچیده ترین مسائل تو زندگی مشترک ما ایرانی ها بوده. انتخاب نوع مهریه، یعنی عندالمطالبه یا عندالاستطاعه، تو همون روز عقدنامه و حتی قبل از اون، می تونه تأثیر بزرگی روی آینده زندگی زوجین و همین طور روند حقوقی احتمالی تو سال های بعد داشته باشه. خیلی ها فکر می کنن مهریه عندالاستطاعه یعنی «حقوق زن از دست می ره» یا «مرد هرگز مهریه رو پرداخت نمی کنه»، اما راستش این طور نیست و این نوع مهریه هم قوانین و سازوکار خاص خودش رو داره که باید باهاش آشنا بشیم. بیاید با هم قدم به قدم، به زبون خودمونی و ساده، همه ابهامات مربوط به این مهریه رو برطرف کنیم و ببینیم دقیقاً چه قواعدی پشتش پنهانه.

بیا اول ببینیم مهریه عندالاستطاعه اصلا یعنی چی؟

مفهومش به زبان خودمونی

وقتی می گیم مهریه عندالاستطاعه است، یعنی پرداخت این مهریه منوط به اینه که شوهر، استطاعت و توانایی مالی برای پرداختش رو داشته باشه. کلمه عندالاستطاعه یه ترکیب عربیه به معنی به هنگام توانایی یا در صورت داشتن قدرت مالی. پس با این حساب، اگه تو عقدنامه شما مهریه از این نوع نوشته شده، یعنی زن هر وقت بخواد نمی تونه مهریه رو طلب کنه؛ بلکه باید ثابت کنه که شوهرش الان پول یا اموالی داره که می تونه با اون مهریه رو پرداخت کنه. این نقطه شروع تمام تفاوت ها و پیچیدگی هاییه که بین این نوع مهریه و مهریه عندالمطالبه وجود داره.

در واقع، بر خلاف مهریه عندالمطالبه که زن هر وقت اراده کنه می تونه اون رو طلب کنه و مرد باید پرداخت کنه (یا اگه توانایی نداره اعسار بده)، تو مهریه عندالاستطاعه، بار اثبات توانایی مالی مرد به دوش زنه. این یعنی اگه زن مهریه اش رو بخواد، اول باید نشون بده که شوهرش درآمد کافی یا اموال مناسبی برای پرداخت داره. اگه نتونه این موضوع رو ثابت کنه، کارش گره می خوره.

فرق اساسی با مهریه عندالمطالبه، یه نگاه گذرا

مهم ترین تفاوت و در واقع سنگ بنای مهریه عندالاستطاعه، همین شرط توانایی مالی زوجه. تو مهریه عندالمطالبه، زن همین که مهریه اش رو مطالبه کنه، مرد مدیون شناخته میشه و اگه پول نداره، باید دادخواست اعسار بده و قسط بندی کنه. اما تو عندالاستطاعه، اصل بر اینه که مرد زمانی باید پرداخت کنه که توانش رو داشته باشه. این فرق، پیامدهای زیادی تو مراحل قانونی و حقوقی داره که جلوتر مفصل راجع بهشون حرف می زنیم.

مهریه عندالاستطاعه، یعنی پرداختش مشروط به توانایی مالی مرد. زن باید ثابت کنه شوهرش پول و دارایی لازم برای پرداخت مهریه رو داره تا بتونه اون رو مطالبه کنه.

کی میشه مهریه عندالاستطاعه رو طلب کرد؟ شرط و شروطش چیه؟

خب، رسیدیم به جایی که می خوایم ببینیم اصلاً زن چه زمانی می تونه مهریه اش رو طلب کنه و چه چیزایی رو باید ثابت کنه. این بخش، قلب پرونده های مهریه عندالاستطاعه است و دونستن جزئیاتش برای هر دو طرف واجبه.

شرط اول و آخر: باید ثابت بشه شوهر پولداره!

بر خلاف مهریه عندالمطالبه که توش مرد باید بی پولی خودش رو ثابت کنه و دادخواست اعسار بده، تو مهریه عندالاستطاعه این زنه که وظیفه داره استطاعت مالی یا همون توانایی مالی شوهرش رو به دادگاه ثابت کنه. یعنی زوجه باید مدارک و دلایلی رو ارائه بده که نشون بده شوهرش، درآمد، مال یا ثروتی داره که می تونه مهریه (یا حداقل بخشی از اون) رو پرداخت کنه.

حالا چه چیزایی ملاک این توانایی مالی حساب میشه؟

• درآمد: حقوق ماهیانه، درآمد از مشاغل آزاد، سود از شرکت ها و… .
• اموال منقول: مثل ماشین، موتور، طلا، حساب های بانکی و موجودی اون ها.
• اموال غیرمنقول: ملک، زمین، آپارتمان، مغازه، باغ و… .
• سرمایه گذاری ها: سهام، اوراق بهادار، سپرده های بانکی بلندمدت.
• حقوق و مزایای بازنشستگی: اگه مرد بازنشسته باشه.

برای اثبات این موارد، زوجه می تونه از راه های مختلفی استفاده کنه. مثلاً می تونه از دادگاه بخواد که از اداره ثبت اسناد، اداره مالیات، بانک ها، راهور (برای خودرو)، اداره کل کار و تامین اجتماعی (برای حقوق) و هر جایی که فکر می کنه مرد اموالی داره، استعلام بگیره. حتی گاهی اوقات ممکنه به تحقیقات محلی یا کارشناسی هم نیاز باشه تا وضعیت مالی مرد دقیق تر بررسی بشه. اینجاست که نقش یک وکیل خوب پررنگ میشه، چون می تونه بهترین مسیر رو برای جمع آوری و ارائه این مدارک به شما نشون بده.

مستثنیات دین، یعنی چی رو نمیشه گرفت؟

یه نکته مهم دیگه تو بحث مهریه، چه عندالمطالبه و چه عندالاستطاعه، مستثنیات دینه. مستثنیات دین یعنی اون دسته از اموال و دارایی های مرد که قانوناً نمیشه بابت بدهی (مثل مهریه) توقیفشون کرد و اون ها رو فروخت. این اموال برای ادامه زندگی ضروری هستند و قانون به خاطر حفظ کرامت انسانی و امکان ادامه زندگی، اون ها رو از توقیف مستثنی کرده.

مهم ترین مستثنیات دین عبارتند از:

1. منزل مسکونی: در حد شأن مدیون (مرد) و خانواده اش. یعنی اگه یه خونه خیلی لوکس داره که خیلی از شأنش بالاتره، ممکنه بشه به اون دست زد، اما یک خونه معمولی و متناسب با شأن، قابل توقیف نیست.
2. اثاثیه ضروری زندگی: لوازم خونه که برای زندگی روزمره لازمه (نه وسایل لوکس و غیرضروری).
3. ابزار و وسایل کار: وسایلی که مرد باهاشون نون درمیاره و کار می کنه (مثل تاکسی برای راننده، وسایل کارگاهی برای صنعتگر).
4. پولی که برای پرداخت هزینه های ضروری زندگی: در حدود شأن مدیون و افراد تحت تکفلش، برای مدت سه ماه.
5. خوراک و پوشاک ضروری: برای مدیون و خانواده اش.
6. تلفن مورد نیاز مدیون.
7. بیمه عمر و مستمری های اجباری.

تو پرونده مهریه عندالاستطاعه، حتی اگه زوجه ثابت کنه مرد توان مالی داره، باز هم نمیشه به مستثنیات دینش دست زد. این موضوع می تونه روی امکان توقیف اموال و در نهایت، نحوه وصول مهریه تاثیر مستقیم بذاره.

چطوری مهریه عندالاستطاعه رو بگیریم؟ گام به گام عملی

بعد از اینکه متوجه شدیم مهریه عندالاستطاعه یعنی چی و چه شرطی برای مطالبه داره، حالا نوبت می رسه به مراحل عملی و حقوقی برای گرفتن مهریه. این مسیر ممکنه یه مقدار طولانی و پیچیده باشه، اما با دونستن مراحل می تونید با چشم باز قدم بردارید.

از دفترخونه شروع کن: درخواست صدور اجرائیه

اولین قدم، که هم برای مهریه عندالمطالبه و هم برای عندالاستطاعه مشترکه، اینه که به همون دفترخونه ای که توش عقد کردید، مراجعه کنید و درخواست «صدور اجرائیه مهریه» رو بدید. دفترخونه یک اخطاریه برای مرد صادر می کنه و بهش میگه مهریه رو پرداخت کنه.

اداره ثبت، اولین ایستگاه توقیف اموال

بعد از صدور اجرائیه توسط دفترخونه، اگه مرد مهریه رو پرداخت نکرد، زوجه می تونه با اجرائیه به اداره اجرای ثبت مراجعه کنه. اینجا دیگه قضیه مهریه عندالاستطاعه خودشو نشون میده. تو اداره ثبت، زوجه باید اموالی رو از مرد معرفی کنه که جزو مستثنیات دین نباشن. این اموال می تونن هر چیزی باشن، از ملک و ماشین گرفته تا حساب بانکی و سهام. اگه زوجه اموالی رو معرفی کنه و اداره ثبت بتونه اون ها رو توقیف کنه، مهریه از طریق فروش همون اموال وصول میشه. اما اگه زوجه نتونه مالی رو معرفی کنه یا مرد مالی به جز مستثنیات دین نداشته باشه، اداره ثبت «گواهی عدم امکان وصول مهریه از طریق ثبت» رو صادر می کنه. این گواهی خیلی مهمه، چون بدون اون نمی تونید به دادگاه خانواده مراجعه کنید.

وقتی ثبت به بن بست رسید: دادگاه خانواده!

حالا که از اداره ثبت دست خالی برگشتید (یا فقط تونستید بخشی از مهریه رو وصول کنید)، نوبت دادگاه خانواده است. اینجا دیگه باید یک «دادخواست مطالبه مهریه» به دادگاه خانواده تقدیم کنید. تو این مرحله، این شما (زوجه) هستید که باید مدارک و دلایلی برای اثبات استطاعت مالی مرد ارائه بدید. دادگاه بر اساس همین دلایل، تصمیم می گیره که مرد توانایی پرداخت مهریه رو داره یا نه.

مدارک لازم برای اثبات استطاعت مالی:

• کپی سند ازدواج (عقدنامه)
• کپی گواهی عدم امکان وصول مهریه از اجرای ثبت (اگه از طریق ثبت اقدام کرده باشید)
• مدارک مربوط به اموال و دارایی های مرد (مثل اسناد مالکیت، پرینت حساب بانکی، فیش حقوقی، مدارک شرکت)
• هر مدرک یا شاهد دیگه ای که توان مالی مرد رو نشون بده (مثلاً شهادت همکاران یا همسایگان در مورد شغل و درآمد مرد)

بعد از اینکه دادخواست و مدارکتون رو ارائه کردید، دادگاه جلسه رسیدگی تشکیل میده و صحبت های هر دو طرف رو گوش میده. قاضی با بررسی مدارک، استعلامات لازم رو از مراجع مختلف (بانک ها، اداره ثبت، اداره مالیات و…) میگیره تا وضعیت مالی مرد رو دقیق تر مشخص کنه. اگه قاضی به این نتیجه برسه که مرد توانایی مالی داره، حکم به پرداخت مهریه صادر می کنه. این حکم می تونه شامل پرداخت کامل مهریه به صورت یکجا، یا تقسیط اون باشه.

بالاخره حکم رو گرفتیم، حالا چطور بگیریم پول رو؟

وقتی حکم قطعی صادر شد و به نفع شما بود، وارد مرحله «اجرای حکم» میشیم. اگه حکم به پرداخت یکجای مهریه باشه و مرد پرداخت نکنه، میشه دوباره اموالش رو توقیف کرد (البته به جز مستثنیات دین) و از طریق فروش اون ها، مهریه رو وصول کرد. اگه حکم به تقسیط مهریه باشه، مرد موظفه طبق اقساطی که دادگاه تعیین کرده، مهریه رو پرداخت کنه. اگه اقساط رو پرداخت نکنه، هر قسط حکم یک بدهی جداگانه رو پیدا می کنه و میشه بابت همون قسط، دوباره از راه های قانونی پیگیری کرد.

زندان برای مهریه عندالاستطاعه؟ خیالت راحت یا نه؟

یکی از بزرگترین نگرانی ها و سوالات درباره مهریه، به خصوص برای آقایون، بحث زندان رفتنه. خیلی ها فکر می کنن هر نوع مهریه ای، اگه پرداخت نشه، مرد رو راهی زندان می کنه. اما تو مهریه عندالاستطاعه، قضیه یه کوچولو فرق داره.

واقعیت ماده 3 قانون محکومیت های مالی

بر اساس ماده 3 قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی، اگه کسی محکوم به پرداخت بدهی ای بشه و با وجود توانایی مالی، از پرداخت خودداری کنه، می تونه درخواست جلب و بازداشتش رو داد. اما این ماده تو مهریه عندالاستطاعه، به این سادگی ها اجرا نمیشه.

قانون صراحتاً میگه تو مهریه عندالاستطاعه، اصل بر اینه که مرد زمانی باید مهریه رو بده که توانایی داره. پس اگه توانایی پرداخت نداشته باشه، از اول هم مدیون به پرداخت فوری نیست که بشه به خاطرش زندانیش کرد. یعنی تا زمانی که استطاعت مالی مرد اثبات نشه، زن نمی تونه برای جلب و بازداشت شوهرش اقدام کنه. این یکی از تفاوت های خیلی مهمه که این نوع مهریه رو از عندالمطالبه جدا می کنه.

حالا کی ممکنه مرد تو مهریه عندالاستطاعه زندان بره؟

فقط و فقط در یک صورت خاص: وقتی که استطاعت مالی مرد توسط دادگاه کاملاً اثبات شده باشه و حکم به پرداخت مهریه (یکجا یا قسطی) صادر شده باشه، و بعد از اون مرد با وجود اینکه توانایی پرداخت داره، از پرداخت امتناع ورزه. اینجا دیگه بحث فرار از دین مطرح میشه. یعنی مرد می تونسته پرداخت کنه اما نکرده. در چنین شرایطی، بله، میشه برای جلب و بازداشتش اقدام کرد. پس یادتون باشه، تو مهریه عندالاستطاعه، زندان رفتن به خاطر نداشتن توانایی نیست، بلکه به خاطر امتناع از پرداخت با وجود توانایی اثبات شده است.

تفاوت با مهریه عندالمطالبه تو بحث جلب و بازداشت

تو مهریه عندالمطالبه، قضیه خیلی فرق می کنه. زن هر وقت مهریه رو طلب کنه، مرد باید پرداخت کنه. اگه مرد بگه توانایی پرداخت نداره، خودش باید دادخواست اعسار بده و بی پولی اش رو ثابت کنه. اگه دادخواست اعسار نده یا دادگاه اعسارش رو قبول نکنه و مهریه رو نپردازه، زن می تونه درخواست جلب و بازداشتش رو بده. یعنی تو عندالمطالبه، اصل بر مدیون بودنه و اگه مرد پرداخت نکنه، ممکنه زندان بره (مگر اینکه اعسارش ثابت بشه). اما تو عندالاستطاعه، اصل بر اینه که تا استطاعت مالی اثبات نشه، اصلاً دین به صورت فوری محقق نشده که بخواد جلب و بازداشتی در کار باشه. این یک تفاوت اساسی و تعیین کننده است.

میشه مهریه عندالاستطاعه رو قسطی پرداخت کرد؟

یه سوال دیگه که خیلی مطرح میشه، اینه که آیا مهریه عندالاستطاعه هم مثل عندالمطالبه قسطی میشه؟ جواب این سوال بله است، اما با یه تفاوت مهم!

شرایط و چگونگی اقساط بندی

فرض کنید زوجه با هزار زحمت و جمع آوری مدارک، تونسته به دادگاه ثابت کنه که شوهرش استطاعت مالی برای پرداخت مهریه رو داره. دادگاه هم حکم به پرداخت مهریه داده. حالا ممکنه مبلغ مهریه اونقدر زیاد باشه که حتی با وجود اثبات استطاعت، مرد نتونه همه رو یکجا پرداخت کنه. تو این شرایط، مرد می تونه از دادگاه تقاضای تقسیط مهریه رو بکنه.

یعنی حتی تو مهریه عندالاستطاعه، اگه دادگاه بعد از بررسی ها تشخیص بده که مرد توانایی پرداخت کل مهریه رو به صورت یکجا نداره، اما به صورت اقساطی می تونه پرداخت کنه، حکم به تقسیط مهریه میده. این قسط بندی هم بر اساس توان مالی و دارایی های مرد تعیین میشه.

دادخواست اعسار، راه نجات برای مرد

همونطور که بالا گفتیم، تو مهریه عندالاستطاعه، بار اثبات استطاعت مالی مرد با زوجه است. اما اگه زوجه این رو ثابت کنه و دادگاه حکم به پرداخت مهریه بده، مرد هنوز می تونه بگه من توان پرداخت یکجا رو ندارم و برای تقسیط، دادخواست اعسار از پرداخت محکوم به (یعنی مهریه) رو به دادگاه بده. تو این دادخواست اعسار، این دیگه مرده که باید ثابت کنه توان پرداخت یکجا رو نداره و می خواد قسطی پرداخت کنه. دادگاه وضعیت مالی مرد رو دوباره بررسی می کنه و اگه اعسارش ثابت بشه، بر اساس میزان درآمد و دارایی هاش، اقساط رو تعیین می کنه.

نقش قاضی در تعیین میزان اقساط

قاضی تو تعیین میزان اقساط، خیلی نقش مهمی داره. ایشون همه جوانب رو می سنجن: درآمد ماهانه مرد، تعداد افراد تحت تکفلش، هزینه های ضروری زندگیش، بدهی های دیگه و… . بعد با توجه به این اطلاعات، یه مبلغ مشخص رو به عنوان پیش قسط و بعد اقساط ماهیانه تعیین می کنن که هم مرد بتونه پرداخت کنه و هم حقوق زن پایمال نشه. این اقساط، متناسب با توانایی مالی مرد خواهد بود.

فرق عندالمطالبه و عندالاستطاعه چیست؟ مقایسه ای شفاف برای انتخاب درست!

حالا که با مهریه عندالاستطاعه آشنا شدیم، بیایید یه مقایسه جامع و شفاف بین این دو نوع مهریه داشته باشیم تا کاملاً متوجه تفاوت ها و پیامدهای هر کدوم بشید و اگه قصد ازدواج دارید، با چشم بازتری تصمیم بگیرید.

جدول مقایسه جامع:

فاکتور مقایسه	مهریه عندالمطالبه	مهریه عندالاستطاعه
زمان مطالبه	هر زمان که زن بخواهد، حتی بدون وجود دلیل	زمانی که زن ثابت کند مرد توانایی مالی دارد
نیاز به اثبات استطاعت مالی	خیر، مرد باید اعسار (بی پولی) خود را ثابت کند	بله، زن باید استطاعت مالی مرد را ثابت کند
امکان جلب و بازداشت مرد	بله، در صورت عدم پرداخت یا عدم قبول اعسار	خیر، مگر در صورت اثبات استطاعت و امتناع از پرداخت (فرار از دین)
حق حبس زوجه (عدم تمکین تا دریافت مهریه)	بله، تا زمان دریافت مهریه (یا حداقل اولین قسط مهریه در صورت تقسیط)	بله، بر اساس رأی وحدت رویه 708 دیوان عالی کشور، تقسیط مهریه عندالاستطاعه حق حبس زن را ساقط نمی کند.
مراحل قانونی اولیه	درخواست اجرائیه از دفترخانه، سپس اجرای ثبت یا دادگاه	درخواست اجرائیه از دفترخانه، اجرای ثبت (معرفی مال توسط زن)، سپس دادگاه (اثبات استطاعت توسط زن)
بار اثبات	بر دوش مرد است برای اثبات عدم توانایی مالی	بر دوش زن است برای اثبات توانایی مالی مرد

انتخاب هر کدوم چه پیامدهایی برای زن و شوهر داره؟

انتخاب هر کدوم از این مهریه ها، پیامدهای خاص خودش رو داره:

برای زن:

• عندالمطالبه: زن احساس امنیت بیشتری داره، چون هر وقت بخواد میتونه مهریه اش رو طلب کنه و مرد مدیون اون شناخته میشه. مسیر مطالبه هم کمی ساده تره.
• عندالاستطاعه: زن باید برای گرفتن مهریه اش تلاش و پیگیری بیشتری بکنه، چون باید توانایی مالی مرد رو اثبات کنه. این موضوع میتونه زمان بر و هزینه بر باشه و ممکنه باعث فرسایش روانی زن بشه.

برای مرد:

• عندالمطالبه: مرد همیشه مدیون مهریه است و اگه زن مطالبه کنه، باید پرداخت کنه یا اعسار بده وگرنه ممکنه با حکم جلب روبرو بشه. این میتونه همیشه یک فشار مالی بالقوه باشه.
• عندالاستطاعه: مرد آسودگی خاطر بیشتری داره، چون تا زمانی که توانایی مالی اش اثبات نشه، نیازی به پرداخت فوری نیست و خطر جلب و بازداشت مستقیم کمتره. اما اگه پولدار باشه، باز هم باید مهریه رو پرداخت کنه.

در نهایت، انتخاب بین این دو نوع مهریه، کاملاً به توافق زوجین، شرایط مالی و دیدگاه اون ها به زندگی مشترک برمی گرده. مهم اینه که هر دو طرف با آگاهی کامل تصمیم بگیرن.

مهریه عندالاستطاعه تو شرایط خاص، چی میشه؟

مهریه عندالاستطاعه هم مثل هر موضوع حقوقی دیگه ای، تو شرایط خاصی ممکنه پیچیدگی های بیشتری پیدا کنه. بیایید به چند تا از این شرایط نگاهی بندازیم.

بعد از فوت شوهر، تکلیف مهریه چیه؟

اگه خدای نکرده مرد فوت کنه، مهریه زن (چه عندالمطالبه و چه عندالاستطاعه) از بین نمیره. مهریه جزء دیون و بدهی های میت حساب میشه و باید از «ترکه» (یعنی ارث و اموالی که از متوفی به جا مونده) پرداخت بشه. فرق نمی کنه که مهریه عندالمطالبه باشه یا عندالاستطاعه؛ در هر دو حالت، زن می تونه مهریه اش رو از ورثه مرد مطالبه کنه. تو این حالت، دیگه اثبات استطاعت مالی معنایی نداره و مهریه مثل بقیه بدهی های متوفی، از اموال به جامانده از او کسر و به زن پرداخت میشه. تازه، مهریه زن اولویت بر سایر دیون متوفی (به جز بعضی بدهی های خاص) داره، یعنی اولویت اول با پرداخت مهریه و بعد بقیه بدهی هاست.

این موضوع هم در عقد دائم و هم در عقد موقت (صیغه) صدق می کنه. فقط اگه عقد موقت به صورت رسمی ثبت نشده باشه، مطالبه مهریه از طریق اجرای ثبت ممکنه مشکلاتی داشته باشه و باید مستقیم به دادگاه مراجعه کرد.

حق حبس زن و مهریه عندالاستطاعه، داستان رای وحدت رویه 708!

شاید شنیده باشید که زن می تونه از حق حبس استفاده کنه. حق حبس یعنی زن می تونه تا زمانی که مهریه اش رو نگرفته، از تمکین به وظایف زناشویی (مثلاً برقراری رابطه زناشویی یا زندگی با مرد تو یه خونه مشترک) خودداری کنه. این حق تو ماده 1085 قانون مدنی اومده و یکی از حقوق مهمه زنه.

حالا سوال پیش میاد که تو مهریه عندالاستطاعه، اگه مهریه تقسیط بشه، آیا حق حبس زن از بین میره؟ این همون بحثی بود که سال ها اختلاف نظر وجود داشت تا اینکه رأی وحدت رویه شماره 708 هیأت عمومی دیوان عالی کشور (که در تاریخ 22/5/1387 صادر شد) تکلیف رو روشن کرد. این رای یکی از مهم ترین آرا تو بحث مهریه است.

بر اساس این رای وحدت رویه، حتی اگه مهریه عندالاستطاعه تقسیط هم بشه، باز هم حق حبس زوجه ساقط نمیشه. یعنی زن هنوز می تونه از حق حبس خودش استفاده کنه و تا زمانی که همه مهریه (و نه فقط اقساطش) رو نگرفته، از تمکین خودداری کنه. این رای برای حمایت از حقوق زن صادر شد تا مرد با تقسیط مهریه، نتونه حق حبس زن رو ازش بگیره. البته این موضوع در شرایطی است که زن قبلاً از حق حبس خود استفاده نکرده باشد، یعنی قبل از دریافت اولین قسط مهریه، تمکین عام و خاص را انجام نداده باشد.

تو انواع طلاق (توافقی، از طرف زن، از طرف مرد) وضعیت چطوره؟

وضعیت مهریه عندالاستطاعه تو انواع طلاق هم متفاوته:

• طلاق توافقی: تو این نوع طلاق، زوجین سر همه چیز، از جمله مهریه، با هم به توافق می رسن. زن ممکنه بخشی از مهریه رو ببخشه یا کل مهریه رو با شرایط خاص بپذیره. اینجا دیگه نوع مهریه (عندالمطالبه یا عندالاستطاعه) خیلی معنی نداره، چون همه چیز با توافق حل میشه.
• طلاق از طرف زن: اگه زن بخواد طلاق بگیره (که معمولاً با اثبات عسر و حرج یا با بذل مهریه ممکنه)، باید برای مهریه عندالاستطاعه، همون مراحلی رو طی کنه که برای گرفتن مهریه تو زندگی مشترک لازم بود؛ یعنی باید استطاعت مالی مرد رو ثابت کنه.
• طلاق از طرف مرد: اگه مرد بخواد زن رو طلاق بده، باید همه حقوق مالی زن، از جمله مهریه (چه عندالمطالبه و چه عندالاستطاعه) رو پرداخت کنه. اینجا دیگه مرد نمی تونه به بهانه عدم استطاعت از پرداخت مهریه عندالاستطاعه شانه خالی کنه، بلکه باید مهریه رو پرداخت کنه یا برای تقسیطش اقدام کنه.

وکیل متخصص مهریه عندالاستطاعه: چرا باید کمک بگیریم؟

همونطور که دیدیم، پرونده های مهریه عندالاستطاعه، پر از پیچیدگی های حقوقی و ریزه کاری های قانونیه. از اثبات استطاعت مالی مرد گرفته تا بررسی مستثنیات دین و تفسیر آرای وحدت رویه، هر کدوم نیاز به دانش و تجربه تخصصی داره. اینجاست که نقش یک وکیل متخصص، واقعاً حیاتی میشه.

پیچیدگی های حقوقی و نیاز به یه راه بلد

قوانین مهریه، به خصوص تو بحث عندالاستطاعه، همیشه در حال تغییر و به روزرسانیه. آرای وحدت رویه جدید صادر میشه، رویه های قضایی عوض میشه و بدون آگاهی از این موارد، هم زن و هم مرد ممکنه حقوقشون تضییع بشه. یه وکیل خوب، به این قوانین و رویه ها کاملاً مسلطه و می تونه بهترین راهنمایی رو به شما بده.

وکیل چه کمکی می تونه بکنه؟

کمک گرفتن از یک وکیل متخصص می تونه تو ابعاد مختلفی به شما کمک کنه:

• برای زوجه (زن):
  • کمک به جمع آوری مدارک لازم برای اثبات استطاعت مالی مرد.
  • تنظیم دقیق و صحیح دادخواست ها و لوایح حقوقی.
  • نمایندگی در دادگاه و دفاع از حقوق شما.
  • پیگیری استعلامات از مراجع مختلف و تسریع روند پرونده.
  • مشاوره در مورد راه های بهینه وصول مهریه.
• برای زوج (مرد):
  • دفاع در برابر ادعای استطاعت مالی در صورت عدم توانایی واقعی.
  • تنظیم دادخواست اعسار از پرداخت مهریه و کمک به اثبات عدم توانایی مالی.
  • مشاوره در مورد مستثنیات دین و محافظت از اموال قانونی شما.
  • مذاکره با طرف مقابل برای رسیدن به توافق های منصفانه.

در واقع، وکیل مثل یک نقشه خوان تو یک مسیر پرپیچ و خمه. اون می تونه جلوی اشتباهات رایج رو بگیره، زمان رو برای شما بخره و شانس موفقیت پرونده شما رو به شکل چشمگیری افزایش بده. پس، اگه توگیر پرونده مهریه عندالاستطاعه شدید، جدی ترین توصیه ای که می تونم بهتون بکنم اینه که حتماً با یک وکیل متخصص مشورت کنید.

نتیجه گیری

در نهایت، دیدیم که مهریه اندل استطاعت یعنی چی و چقدر با مهریه عندالمطالبه فرق داره. این نوع مهریه پیچیدگی های خاص خودش رو داره، اما به هیچ وجه به معنی پایمال شدن حق زن نیست. فقط مسیر مطالبه و اثباتش کمی متفاوته و نیازمند پیگیری و دانش حقوقی دقیق تریه.

چه زن باشید و چه مرد، دونستن تمام جوانب قانونی مهریه عندالاستطاعه از نون شب واجب تره. زن باید بدونه چطور استطاعت مالی مرد رو ثابت کنه و مرد هم باید بدونه چه حقوقی داره و چطور می تونه از خودش دفاع کنه. پیچیدگی هایی مثل مستثنیات دین، رای وحدت رویه حق حبس و مراحل قانونی، نشون میده که این مسیر، بدون راهنمایی یک متخصص حقوقی، می تونه خیلی سخت و فرسایشی باشه.

پس، اگه تو این موقعیت قرار گرفتید، قبل از هر اقدامی، اول خوب تحقیق کنید و بعد حتماً از مشاوره یک وکیل متخصص و باتجربه تو زمینه مهریه استفاده کنید. اینجوری هم می تونید از حقوق خودتون به بهترین شکل دفاع کنید و هم از دردسرهای قانونی و مالی بعدی جلوگیری کنید.